380 Seri No'lu Tahsilat Genel Tebliği

Anılan Kanunun 42 nci maddesinde de, çizgili çekle yapılan ödemelerin Ticaret Kanunu hükümlerine tabi olduğu, alacağın teşhisine yaramak ve Ticaret Kanununa aykırı olmamak üzere çek üzerine dercedilecek malumatı tespit etmeye Bakanlığımızın yetkili olduğu hükmüne yer verilmiştir.

Bakanlığımızca daha önce yayımlanan muhtelif genel tebliğlerle mükelleflerin vergi borçlarını daha kolay ödemelerini sağlamak amacıyla çizgili çekle ödeme yapılması uygun görülmüş ve uygulamaya ilişkin hususlar açıklanmıştır.

Diğer taraftan, 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanunun Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına verdiği yetkiye istinaden bu Banka tarafından yayımlanan 1 No'lu Tebliğde, Çek karnelerinin baskı şekline ilişkin esaslar belirlenmiş, daha sonra, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca 16/3/1990 gün ve 20463 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2 No'lu Tebliğ ile 1 No'lu Tebliğde belirlenen çek karnelerinin baskı şekli kısmen değiştirilmiştir.

Bu Tebliğ ile çek karnelerinin yaprak boyutları koçan hariç en 76 mm, boy : 166 mm olmak üzere ve çek tutarı alanı sağ üst köşeye gelmek üzere bastırılacağı, çek karnelerinin MICR-Manyetik Mürekkepli Karakter Okuma (Magnetic Ink Character Recognition) yöntemi ile ve E-13B kodlama standardı kullanılarak kodlanacağı ve kodlamada hangi bilgilerin kullanılacağı ile kodlamanın nasıl yapılacağı açıklanmıştır. Bu Tebliğin geçici maddesinde ise; bankalarca bastırılmış bulunan mevcut çek karnelerinin Tebliğin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 1 yıl süre ile kullanılabileceği, bu sürenin bitiminden önce keşide edilmiş çeklerin süresi içerisinde ibraz edilmek şartıyla bankalarca ödeneceği belirtilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalardan anlaşılacağı üzere, 1 No'lu Tebliğ uyarınca bastırılmış bulunan çeklerin kullanım süresi sona ermiştir.

Öte yandan, Bakanlığımıza intikal eden bilgilerden, Bankalararası Takas Odaları Merkez Yönetim Kurulu'nun 28/7/1993 tarihli kararı uyarınca İstanbul Takas Odasında sadece Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca yayımlanan 2 No'lu Tebliğe göre bastırılmış ve kodlaması yapılmış çeklerin takasa kabul edileceği, diğer çeklerin takas dışı işlem göreceği anlaşılmıştır.

Bu nedenle, 6183 sayılı Kanunun Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden bu Tebliğin yayımını takip eden ayın başından itibaren çekle yapılacak ödemelerde yalnızca, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca yayımlanan 2 No'lu Tebliğe uygun olarak bastırılmış ve kodlaması yapılmış çeklerin kabul edilmesi uygun görülmüştür.

2 No'lu Tebliğ uyarınca bastırılmamış veya bu Tebliğ uyarınca bastırılmış olmakla birlikte kodlaması yapılmamış çekler ile ödeme yapılmak istenildiği takdirde bu çekler hiçbir şekilde işleme konulmayarak mükellefe iade edilecek ve ödeme yapılmamış addolunacaktır.

Tebliğ olunur.