İsteğe bağlı sigorta 2026: kimler girebilir, prim ne kadar?

27 Ekim 2026 · 5 dakikalık okuma · SGK Rehberi 5

1. Kimler isteğe bağlı sigortalı olabilir?

• 18 yaşını doldurmuş olmak,
• Türkiye'de ikamet etmek (ya da Türkiye ile sosyal güvenlik sözleşmesi olmayan bir ülkede yaşayan Türk vatandaşı olmak),
• Zorunlu sigortalı olarak çalışmamak; kısmi süreli ya da ayda 30 günden az çalışanlar eksik günlerini isteğe bağlı sigortayla tamamlayabilir,
• Kendi sigortalılığı nedeniyle malullük ya da yaşlılık aylığı almamak (emekliler isteğe bağlı sigortalı olamaz).

2. Başvuru ve başlangıç

Başvuru e-Devlet üzerinden ya da ikamet edilen yerdeki SGK il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine isteğe bağlı sigorta giriş bildirgesiyle yapılır. Daha önce isteğe bağlı sigortalı olmuş kişiler için dilekçe yeterlidir. Sigortalılık, başvurunun SGK kayıtlarına geçtiği günü izleyen günden başlar; geçmiş aylar için geriye dönük başlatılamaz.

3. 2026 prim tutarları

Prim, kişinin beyan ettiği aylık kazanç üzerinden hesaplanır. Beyan edilen kazanç, prime esas kazancın alt ve üst sınırı arasında olmalıdır.

Daha yüksek kazanç beyan etmek, ileride bağlanacak aylığın hesabına giren kazancı artırır; ancak prim gün sayısını artırmaz. Bir ay için en çok 30 gün prim ödenebilir.

4. Primler ne zaman ödenir?

Her ayın primi, ait olduğu aydan itibaren en geç 12 ay içinde ödenmelidir. Bu süre içinde ödenmeyen ayın primi artık ödenemez ve o ay hizmet olarak sayılmaz. Primlerin düzenli ödenmesi, hem prim gününün kaybolmaması hem de genel sağlık sigortası haklarının kesintiye uğramaması için önemlidir.

5. Emeklilikte nasıl sayılır?

01.10.2008'den itibaren isteğe bağlı sigortalı olunan süreler, 5510 sayılı Kanunun 4/b bendi kapsamında sigortalılık süresi sayılır. Bu nedenle yalnız ya da ağırlıklı olarak isteğe bağlı prim ödeyenlerin emekliliği 4/b şartlarına göre değerlendirilir; 2008 sonrası girişlilerde 4/b için 9.000 gün gerekir. Şartlar için emeklilik şartları yazısına bakılabilir.

6. Ne zaman sona erer?

• Kişinin talebiyle: son ödenen primin ait olduğu süreyi izleyen gün,
• Aylık talebiyle: aylığa hak kazanılmışsa talep tarihinde,
• Zorunlu sigortalı olarak çalışmaya başlanınca: zorunlu sigortalılığın başladığı süre için isteğe bağlı prim ödenmez,
• Ölüm hâlinde: ölüm tarihinde.

7. Sık yapılan hatalar

• Primleri biriktirip sonra ödemeyi planlamak: 12 aylık süre geçen ayların primi ödenemez; o aylar emeklilikte kaybolur.
• 4/a şartlarıyla emekli olacağını düşünmek: İsteğe bağlı süreler 4/b sayılır. Daha önce 4/a hizmeti olanlarda hangi statüden emekli olunacağı ayrıca hesaplanmalıdır.
• Emekliyken başvurmak: Kendi sigortalılığından aylık alan kişi isteğe bağlı sigortalı olamaz.
• Yüksek kazanç beyanının gün kazandıracağını sanmak: Kazanç aylık tutarı etkiler; gün sayısı her ay en çok 30'dur.

8. Ne yapmalı?

• Başvurmadan önce e-Devlet'teki hizmet dökümünden mevcut prim günlerinizi ve statülerinizi kontrol edin.
• Aylık ödeme gücünüze uygun kazanç tutarını seçin; düzenli ödeyemeyecekseniz en düşük tutar daha güvenlidir.
• Emekliliğe kalan gün sayısını ve hangi statüden emekli olacağınızı, başvurmadan önce işletmenizin mali müşaviriyle birlikte hesaplayın.

Sık sorulan sorular

Ergün Volkan Güven, Mali Müşavir. Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; tutarlar 2026 yılı için geçerlidir. Mevzuat dayanakları: 5510 sayılı Kanun m.50, 51, 52, 82. Resmî kaynak: SGK, İlk Defa İsteğe Bağlı Sigortalı Olanlar. Son kontrol: 27.10.2026.